Khi ngôi nhà cần một tấm sơ đồ

Khi ngôi nhà cần một tấm sơ đồ

Ở hành trình trước, ngôi nhà của chúng ta đã có thêm những lối đi.

Từ một chiếc đèn thả vải, người khách có thể xem những mẫu khác.

Từ một sản phẩm, họ có thể bước về khu vực lớn hơn.

Từ một căn phòng, Anh Gồ cũng có thể lần theo những hành lang để khám phá những căn phòng khác.

Chúng ta đã gọi những lối đi ấy là Internal Link.

Nhưng cuối hành trình trước, một câu hỏi đã xuất hiện.

Nếu ngôi nhà chỉ có vài căn phòng, đi từng hành lang có lẽ chẳng khó khăn gì.

Nhưng nếu một ngày nó có vài trăm căn phòng thì sao?

Chẳng lẽ muốn biết ngôi nhà có những gì, Anh Gồ phải tự mình mở từng cánh cửa?

Có lẽ đã đến lúc chúng ta cần đưa cho anh ấy một thứ khác.

Một tấm sơ đồ.

Khi ngôi nhà bắt đầu lớn

Ngày đầu tiên, ngôi nhà của chúng ta khá đơn giản.

Một vài khu vực.

Một vài sản phẩm.

Một vài bài viết.

Nhưng rồi chúng ta tiếp tục xây.

Có thêm Đèn vải.

Có thêm Đèn gỗ.

Có thêm Đèn mây tre.

Bên trong mỗi khu vực lại có thêm nhiều sản phẩm.

Rồi những bài viết hướng dẫn, những trang thông tin và những nội dung mới cũng xuất hiện.

Mười căn phòng.

Năm mươi căn phòng.

Rồi có thể hàng trăm căn phòng.

May mắn là chúng ta đã làm những hành lang để nối chúng lại với nhau.

Anh Gồ có thể bước qua những hành lang ấy.

Từ phòng này sang phòng khác.

Từ khu vực này sang khu vực khác.

Nhưng người đồng hành nhìn ngôi nhà ngày càng lớn rồi chợt nghĩ:

“Nếu mình muốn cho Anh Gồ biết toàn bộ ngôi nhà có những đâu thì sao?”

Có đường để đi là một chuyện.

Biết cả ngôi nhà có những gì lại là một chuyện khác.

Nếu đưa cho Anh Gồ một tấm sơ đồ thì sao?

Hãy tưởng tượng một buổi sáng.

Anh Gồ lại ghé qua.

Vẫn chiếc kính tròn.

Vẫn cuốn sổ màu nâu quen thuộc.

Nhưng lần này, trước khi anh bắt đầu bước vào những hành lang, người đồng hành đưa cho anh một tấm sơ đồ.

Trên đó có những khu vực chính của ngôi nhà.

Có những căn phòng sản phẩm.

Có những nơi chứa bài viết.

Có những trang mà người chủ ngôi nhà muốn Anh Gồ biết tới.

Anh Gồ nhìn tấm sơ đồ.

Bây giờ, ít nhất anh đã biết:

“À, ngôi nhà này có những nơi như vậy.”

Nhưng trên tấm sơ đồ nên có những gì?

Đến đây, người đồng hành lại nảy ra một ý.

Nếu tấm sơ đồ giúp Anh Gồ biết ngôi nhà có những gì…

Thì đơn giản thôi.

Ghi tất cả lên đó.

Có gì ghi nấy.

Càng nhiều càng đầy đủ.

Nghe cũng hợp lý.

Nhưng nghĩ kỹ một chút, chúng ta sẽ thấy có gì đó chưa ổn.

Một tấm sơ đồ hữu ích không nhất thiết phải ghi mọi ngóc ngách chỉ vì chúng tồn tại.

Điều quan trọng hơn là:

Đâu là những nơi chúng ta thực sự muốn người cầm tấm sơ đồ tìm thấy?

Với ngôi nhà mà người đồng hành đang xây, có thể đó là những sản phẩm.

Vì đây là những căn phòng người khách thực sự cần ghé tới.

Có thể là những danh mục sản phẩm.

Vì đó là những khu vực lớn tập hợp nhiều căn phòng có liên quan.

Có thể là những bài viết.

Vì ở đó có những kiến thức và câu trả lời hữu ích.

Có thể là những danh mục bài viết.

Và có những trang quan trọng khác của ngôi nhà.

Đó cũng là cách người đồng hành đang làm trên website thật của mình.

Bài viết.

Trang.

Sản phẩm.

Danh mục bài viết.

Danh mục sản phẩm.

Những thứ còn lại, nếu chẳng có lý do gì để Anh Gồ tìm đến, thì không nhất thiết phải cố đưa lên tấm sơ đồ chỉ để nó dài hơn.

Nhưng đây không phải một công thức bắt mọi website phải làm giống nhau.

Một ngôi nhà khác có thể có những khu vực khác.

Một website khác có thể có những loại nội dung khác đáng để được tìm thấy.

Vì vậy, câu hỏi quan trọng không phải:

“Sitemap phải có những mục nào?”

Mà là:

“Trong website của mình, đâu là những nơi mình thực sự muốn Anh Gồ tìm thấy?”

Có tên trên sơ đồ không làm căn phòng trở nên tốt hơn

Đây là một điều rất dễ hiểu nhầm.

Giả sử trong ngôi nhà có một căn phòng gần như trống rỗng.

Không có thông tin rõ ràng.

Không có gì thực sự hữu ích.

Chúng ta lấy bút, đánh dấu thật rõ căn phòng đó lên tấm sơ đồ.

Bây giờ Anh Gồ có thể biết nó tồn tại.

Nhưng căn phòng ấy có tốt hơn không?

Không.

Tấm sơ đồ chỉ giúp chỉ ra nơi đó.

Nó không thể thay chúng ta sửa căn phòng.

Nó không thể viết thêm nội dung.

Không thể làm sản phẩm rõ ràng hơn.

Không thể biến một nơi sơ sài thành một nơi đáng để giới thiệu.

Điều này đưa chúng ta quay lại một bài học đã gặp từ những hành trình trước.

Một căn phòng tốt vẫn phải được xây cho tốt.

Tấm sơ đồ chỉ giúp người khác biết nó nằm ở đâu.

Đưa tấm sơ đồ cho Anh Gồ không có nghĩa anh phải thích mọi căn phòng

Người đồng hành lại nhìn tấm sơ đồ.

Trên đó có một trăm căn phòng.

Anh đưa nó cho Anh Gồ.

Vậy có phải từ giờ Anh Gồ bắt buộc phải ghi nhớ cả một trăm căn phòng ấy?

Không hẳn.

Hãy nghĩ đơn giản thế này.

Khi đưa tấm sơ đồ cho một người, chúng ta đang nói:

“Ngôi nhà của tôi có những nơi này. Anh có thể ghé xem.”

Chứ không phải:

“Tôi đã ghi lên sơ đồ rồi, anh phải thích và ghi nhớ tất cả.”

Anh Gồ vẫn còn việc của anh.

Anh có thể ghé qua.

Quan sát.

Xem căn phòng có gì.

Và quyết định mình sẽ làm gì với những gì vừa nhìn thấy.

À…

Tấm sơ đồ giúp Anh Gồ biết một nơi tồn tại.

Nó không phải một mệnh lệnh bắt anh ấy phải ghi nhớ nơi đó.

Vậy những hành lang ở Hành trình trước còn cần không?

Có người sẽ hỏi:

Nếu đã có một tấm sơ đồ cho Anh Gồ rồi…

Thì mình còn cần những hành lang làm gì?

Hãy thử đặt hai thứ cạnh nhau.

Tấm sơ đồ nói:

“Trong ngôi nhà có căn phòng này.”

Hành lang nói:

“Từ căn phòng này, anh có thể đi tới căn phòng kia.”

Một thứ giúp nhìn thấy những nơi tồn tại.

Một thứ giúp di chuyển và hiểu cách những nơi ấy liên quan với nhau.

Chúng không thay thế nhau.

Giống như một trung tâm thương mại có sơ đồ ở cửa nhưng bên trong vẫn cần cầu thang, hành lang và những biển chỉ dẫn hợp lý.

Chẳng ai nói:

“Có bản đồ rồi, xây hành lang làm gì nữa.”

Ngôi nhà website cũng vậy.

Tấm sơ đồ ấy trên website có một cái tên

Đến đây chúng ta mới cần gọi tên thứ mình vừa làm.

Website thật không đưa cho Anh Gồ một tờ giấy vẽ những căn phòng như trong câu chuyện của chúng ta.

Thay vào đó, website có thể cung cấp một danh sách những địa chỉ mà nó muốn công cụ tìm kiếm biết tới.

Tấm sơ đồ ấy thường được gọi là:

Sitemap.

Và một dạng rất phổ biến dành cho công cụ tìm kiếm là:

XML Sitemap.

Tên nghe có vẻ kỹ thuật.

Nhưng chúng ta không cần vội quan tâm XML là gì.

Chỉ cần nhớ hình ảnh lúc nãy.

Đó là tấm sơ đồ mà người chủ ngôi nhà đưa cho Anh Gồ.

Đừng vội mở plugin

Đến đây, nếu đang dùng WordPress, có thể người đồng hành đã muốn mở một plugin SEO lên xem Sitemap nằm ở đâu.

Khoan đã.

Chúng ta chưa cần bấm gì cả.

Điều quan trọng hơn là hiểu mình đang làm gì.

Trước khi hỏi:

“Bật Sitemap ở đâu?”

Hãy thử hỏi:

“Mình muốn đưa những căn phòng nào lên tấm sơ đồ này?”

Nếu câu hỏi đó đã có câu trả lời, phần công cụ sau này sẽ dễ hơn rất nhiều.

Công cụ có thể thay đổi.

Plugin có thể thay đổi.

Nhưng lý do chúng ta tạo tấm sơ đồ thì không.

Nhìn lại tấm sơ đồ trước khi đi tiếp

Vậy là ngôi nhà của chúng ta lại có thêm một thứ.

Ở Hành trình trước, chúng ta làm những lối đi.

Hôm nay, chúng ta đặt lên bàn một tấm sơ đồ.

Internal Link giúp người khách và Anh Gồ đi từ nơi này sang nơi khác.

Sitemap giúp Anh Gồ biết những nơi mà ngôi nhà muốn anh tìm thấy.

Nhưng tấm sơ đồ không làm một căn phòng trở nên tốt hơn.

Và có tên trên sơ đồ cũng không có nghĩa Anh Gồ bắt buộc phải ghi nhớ căn phòng ấy.

Người đồng hành nhìn tấm sơ đồ một lần nữa.

Anh Gồ cũng nhìn nó.

Rồi anh gấp tấm sơ đồ lại.

Cất cuốn sổ màu nâu vào tay.

Và bắt đầu bước vào ngôi nhà.

Khoan đã…

Anh ấy sẽ ghé căn phòng nào trước?

Nếu hôm nay chúng ta vừa xây thêm một căn phòng mới, bao giờ anh ấy biết?

Và liệu lần sau anh ấy có quay trở lại không?

Tấm sơ đồ chỉ cho anh biết đường.

Còn bây giờ…

Anh Gồ phải bắt đầu đi.

Đó sẽ là câu chuyện của hành trình tiếp theo.

“`